wtorek 28 maja 2024     Augustyn, Jaromir, Wilhelm
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
« powrót
Gorzów od 70 lat polski
eGorzowska - 5939_S8MTotYsUH7fSIA8cyGb.jpgArchiwum Państwowe w Gorzowie Wielkopolskim, Klub Pioniera Miasta Gorzowa, Weronika Kurjanowicz zapraszają na obchody 70. rocznicy przejęcia Gorzowa przez Polskę, które odbędą się w Archiwum Państwowym w Gorzowie 26 marca 2015 r.

Program obchodów zakłada otwarcie wystawy "Co przywieźli w swoich bagażach przesiedleńcy" oraz promocję książki Dariusza A. Rymara „W 70. rocznicę przejęcia Gorzowa przez Polskę. Gorzów – stolica Ziemi Lubuskiej w latach 1945-1950”.

O wystawie „Co przywieźli w swoich bagażach przesiedleńcy” Weronika Kurjanowicz pisze:
" Jednym z boleśniejszych przeżyć każdej wojny są przesiedlenia ludności: ucieczki, wypędzenia, migracje… Takie doświadczenie przyszło przeżyć w latach II wojny światowej Polakom z ziem zwanych zabużańskimi, urzędowo nazywane ewakuacją, a w języku propagandy – repatriacją. Przy czym owa propaganda zapewniała, że w nowym świecie czekają na nich mieszkania i gospodarstwa z pełnym wyposażeniem, wszystko co do życia niezbędne.

Z czym wybrali się w ową przymusową podróż ludzie z kresów? Z tym, co zmieściło się w wydzielonym kącie wagonu bydlęcego, a co można było jakoś zapakować i przenosić w długiej wędrówce. Dobytek był już uszczuplony sześcioma latami wojny. Więc zabierano to, co się ostało, co wydawało się najniezbędniejsze, mogło służyć jako narzędzie pracy. Przede wszystkim jednak wszelkie dokumenty osobiste oraz świadczące o pozostawieniu na opuszczanych ziemiach jakiejś własności. Ludzie porzucali domy i gospodarstwa, pozostawiali groby. Z najświętszymi pamiątkami rozstać się nie potrafili. Stąd wśród wiezionych ubrań i pierzyn znalazły się też jakieś okruchy dawnego życia: obrazy święte, hafty pamiątkowe, naczynia wyprawowe, nieliczne książki, czasem korale, dziewczęce pamiętniki, zabawki dziecięce, rzadziej – ukochany pies.

W niektórych rodzinach takie „skarby” przechowuje się do dziś, może nawet z pokolenia na pokolenie. Opowiadają one o dawnym życiu."

Książka Dariusza A. Rymara „W 70. rocznicę przejęcia Gorzowa przez Polskę. Gorzów – stolica Ziemi Lubuskiej w latach 1945-1950” jest poświęcona problemowi formowania się Ziemi Lubuskiej jako regionu administracyjnego w Polsce zachodniej i jego stolicy w latach 1945–1950:

"W roku 1945 po przejściu frontu obszar ziem pozyskanych kosztem Niemiec władze polskie podzieliły na 4 okręgi: Śląsk Opolski, Dolny Śląsk, Pomorze Zachodnie i Prusy Wschodnie. Obszar środkowo-zachodni znalazł się w granicach okręgów Pomorze Zachodnie i Dolny Śląsk. W lipcu 1945 r. z tych okręgów wyłączono 14 powiatów i przyłączono je do województwa poznańskiego. Obszar ten historycznie był częścią dawnego niemieckiego Śląska, byłej niemieckiej Wschodniej Brandenburgii i Wielkopolski. Już wiosną 1945 r. w Poznaniu nazwano ten obszar Ziemią Lubuską, co nawiązywało do średniowiecznej ziemi lubuskiej położonej po obydwu stronach Odry.

Już od lata 1945 zaczęła kształtować się stołeczność Ziemi Lubuskiej. Dzięki sprawności administracji stworzonej w Gorzowie – największym ośrodku miejskim na tym terenie – przez Floriana Kroenke, to właśnie Gorzów uzyskał miano nieformalnej stolicy Ziemi Lubuskiej. Proces ten zachodził także w następnych latach. Dostrzegając wysiłki gorzowskiej administracji, w roku 1946 w Gorzowie utworzono Ekspozyturę Urzędu Wojewódzkiego Poznańskiego, a Florian Kroenke uzyskał status jej kierownika i wicewojewody poznańskiego. Ekspozytura była organem administracji II instancji, a do jej kompetencji należały sprawy charakterystyczne dla ziem pozyskanych po II wojnie światowej. W ślad za Ekspozyturą w Gorzowie zaczęły powstawać inne urzędy i instytucje o charakterze regionalnym.
Już od końca roku 1945 toczyła się dyskusja na temat korekty podziału terytorialnego kraju. Wtedy pojawiła się koncepcja utworzenia województwa gorzowskiego.

Pomysłowi wydzielenia Ziemi Lubuskiej i utworzenia z niej samodzielnego województwa sprzeciwiały się władze poznańskie, które były zainteresowane integracją tego obszaru w ramach województwa poznańskiego. Stąd też wojewoda poznański domagał się likwidacji Ekspozytury Urzędu Wojewódzkiego Poznańskiego, która została utworzona wbrew jego stanowisku. Pomimo takiego nastawienia władz poznańskich Ziemia Lubuska aż do 1948 r. ewoluowała w kierunku utworzenia samodzielnego województwa z jego stolicą w Gorzowie. Było to możliwe, gdyż starania gorzowskich władz wspierało Ministerstwo Ziem Odzyskanych, którym kierował Władysław Gomułka, jedna z najważniejszych osób w strukturach władz krajowych. W latach 1948–1949 W. Gomułka został jednak odsunięty od władzy, a Ministerstwo Ziem Odzyskanych zlikwidowane. Z urzędu kierownika Ekspozytury usunięto również Floriana Kroenke. W tym czasie pojawiła się koncepcja utworzenia województwa lubuskiego ze stolicą w Zielonej Górze. Nie wiadomo kto, ani dlaczego podjął decyzję o utworzeniu woj. lubuskiego ze stolicą nie w Gorzowie, ale w Zielonej Górze. W dokumentach pojawiały się argumenty, że jest ona w regionie bardziej centralnie położona oraz lepiej skomunikowana z krajem. W roku 1949 całkowicie uległo zmianie stanowisko władz poznańskich, które poparły utworzenie woj. lubuskiego ze stolicą w Zielonej Górze.

Zanegowanie tworzącej się stołeczności Gorzowa w latach 1945–1950 wywołało wiele domysłów jakie były prawdziwe przyczyny takiej decyzji. Np. przypuszcza się, że chodziło o usunięcie osób niewygodnych dla władz albo, że chodziło o przeniesienie ośrodka władz administracyjnych poza Gorzów, gdyż w tym mieście miała siedzibę jednostka administracji Kościoła katolickiego.
Decyzja z roku 1950 o utworzeniu województwa zielonogórskiego ze stolicą w Zielonej Górze oznaczała zahamowanie rozwoju Gorzowa i stała się przyczyną animozji pomiędzy tymi dwoma miastami mającymi swoje konsekwencje aż do chwili obecnej."
Początek o 11.00.

oprac. redakcja

24 marca 2015 08:04, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
W czwartek Boże Ciało
W najbliższy czwartek 30 maja Kościół obchodzi uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa popularnie nazywaną świętem Bożego Ciała. Tego dnia ... <czytaj dalej>
Składy komisji Sejmiku Województwa Lubuskiego
Radni województwa w trakcie sesji w dniu 20 maja 2024 r. wybrali przedstawicieli komisji w Sejmiku Województwa Lubuskiego VII kadencji. Wybrano ... <czytaj dalej>
Przebudowa Spichrzowej
Ostatnie przygotowania do rozpoczęcia przebudowy ulicy Spichrzowej. Konsorcjum firm TORMEL i WUPRINŻ, przebuduje ostatni, półkilometrowy odcinek ulicy Spichrzowej. Pierwsze prace ruszą ... <czytaj dalej>
UMCS z Jazz Clubem Pod Filarami
80 lat UMCS w Lublinie z Jazz Clubem „Pod Filarami”. W dniach 14 -17 maja 2024 roku w Akademickim Centrum Kultury ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
"Halmar" Sklep Spożywczy

ul. Hawelańska 4, Gorzów Wlkp.
tel. 604 940 507
branża: Owoce, warzywa - hurt <czytaj dalej>
Lenart Bogdan S.C.

ul. Władysława Łokietka 31 m. 2, Gorzów Wlkp.
tel. 602 647 741
branża: Budowlane usługi - dekarstwo <czytaj dalej>
Euronet Bankomat

ul. Bolesława Chrobrego 37 /39, Gorzów Wlkp.
tel.
branża: Bankomaty <czytaj dalej>

W czwartek Boże Ciało
W najbliższy czwartek 30 maja Kościół obchodzi uroczystość Najświętszego Ciała ... <czytaj dalej>
Babimojski rekordowy dzban
Proszę państwa, oto dzban. Gliniany, zwykły dzban, tyle że wygląda ... <czytaj dalej>
Komunikacja w Gorzowie
Zapowiadali ją już w marcu. Właśnie się pojawiła. „Komunikacja miejska ... <czytaj dalej>
Radni są dla Ciebie
Znacie nowych radnych? Jeśli nie, zapiszcie ich dane i kontakty. ... <czytaj dalej>
Kalendarium eventów
« maj 2024 »
P W Ś C P S N
  
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
  
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_admin.jpg
admin ego:
Piękna inicjatywa w brzydkim mieście
Znany gorzowski lekarz Ireneusz Czerniec zaprosił w niedzielę kandydatów do Rady Miasta, dziennikarzy oraz mieszkańców na spacer ulicami śródmieścia. „Porozmawiajmy i zobaczmy, cóż dobrego możemy zrobić dla naszego miasta, w celu ... <czytaj dalej>
Bez korzeni nie zakwitniesz
Archiwa Państwowe oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej zapraszają uczniów klas 4-7 <czytaj dalej>
Kto zdobędzie mural dla szkoły
Murale Pamięci „Dumni z Powstańców” to ogólnopolski konkurs dla szkół <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - s2ca.jpg
admin ego:
Obiekt wyjątkowej klasy
Babimost, o którym ostatnio wspominałam, leży w Regionie Kozła. Jest ... <czytaj dalej>
admin ego:
O drogach w kraju i województwie
GDDKiA przygotowuje do budowy kolejne inwestycje. Dziś GDDKiA pracuje nad inwestycjami, ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Bez makijażu?
5 maja obchodzimy Światowy Dzień Bez Makijażu, poświęcony promowaniu naturalnego ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Alkoholowa mapa Polski
Ponad 95 tys. pijanych kierowców zatrzymała policja w 2023 roku. ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Marek z Rybakowa:
Popieram wniosek o remont/rewitalizację Cmentarza Świętokrzyskiego...
Dyrekcja Muzeum Gorzowskego na Warszawskiej zabiega o unijne środki na <czytaj dalej>
Krystyna z Jenina:
Krystinka była na spotkaniu z mieszkańców Gorzowa z Radnymi Gorzowa . I poruszyła temat zaniedbanego, historycznego Cmentarza Swiętokrzyskiego. <czytaj dalej>
Anonim_5319:
o spisanie danych <czytaj dalej>
Anonim_5319:
Zatroszczymy się...... <czytaj dalej>
Marek z Rybakowa:
Kristinki z Jeninka nie widać ! <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej