sobota 20 kwietnia 2024     Agnieszka, Teodor, Czesław
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
« powrót
Gorzów od 70 lat polski
eGorzowska - 5939_S8MTotYsUH7fSIA8cyGb.jpgArchiwum Państwowe w Gorzowie Wielkopolskim, Klub Pioniera Miasta Gorzowa, Weronika Kurjanowicz zapraszają na obchody 70. rocznicy przejęcia Gorzowa przez Polskę, które odbędą się w Archiwum Państwowym w Gorzowie 26 marca 2015 r.

Program obchodów zakłada otwarcie wystawy "Co przywieźli w swoich bagażach przesiedleńcy" oraz promocję książki Dariusza A. Rymara „W 70. rocznicę przejęcia Gorzowa przez Polskę. Gorzów – stolica Ziemi Lubuskiej w latach 1945-1950”.

O wystawie „Co przywieźli w swoich bagażach przesiedleńcy” Weronika Kurjanowicz pisze:
" Jednym z boleśniejszych przeżyć każdej wojny są przesiedlenia ludności: ucieczki, wypędzenia, migracje… Takie doświadczenie przyszło przeżyć w latach II wojny światowej Polakom z ziem zwanych zabużańskimi, urzędowo nazywane ewakuacją, a w języku propagandy – repatriacją. Przy czym owa propaganda zapewniała, że w nowym świecie czekają na nich mieszkania i gospodarstwa z pełnym wyposażeniem, wszystko co do życia niezbędne.

Z czym wybrali się w ową przymusową podróż ludzie z kresów? Z tym, co zmieściło się w wydzielonym kącie wagonu bydlęcego, a co można było jakoś zapakować i przenosić w długiej wędrówce. Dobytek był już uszczuplony sześcioma latami wojny. Więc zabierano to, co się ostało, co wydawało się najniezbędniejsze, mogło służyć jako narzędzie pracy. Przede wszystkim jednak wszelkie dokumenty osobiste oraz świadczące o pozostawieniu na opuszczanych ziemiach jakiejś własności. Ludzie porzucali domy i gospodarstwa, pozostawiali groby. Z najświętszymi pamiątkami rozstać się nie potrafili. Stąd wśród wiezionych ubrań i pierzyn znalazły się też jakieś okruchy dawnego życia: obrazy święte, hafty pamiątkowe, naczynia wyprawowe, nieliczne książki, czasem korale, dziewczęce pamiętniki, zabawki dziecięce, rzadziej – ukochany pies.

W niektórych rodzinach takie „skarby” przechowuje się do dziś, może nawet z pokolenia na pokolenie. Opowiadają one o dawnym życiu."

Książka Dariusza A. Rymara „W 70. rocznicę przejęcia Gorzowa przez Polskę. Gorzów – stolica Ziemi Lubuskiej w latach 1945-1950” jest poświęcona problemowi formowania się Ziemi Lubuskiej jako regionu administracyjnego w Polsce zachodniej i jego stolicy w latach 1945–1950:

"W roku 1945 po przejściu frontu obszar ziem pozyskanych kosztem Niemiec władze polskie podzieliły na 4 okręgi: Śląsk Opolski, Dolny Śląsk, Pomorze Zachodnie i Prusy Wschodnie. Obszar środkowo-zachodni znalazł się w granicach okręgów Pomorze Zachodnie i Dolny Śląsk. W lipcu 1945 r. z tych okręgów wyłączono 14 powiatów i przyłączono je do województwa poznańskiego. Obszar ten historycznie był częścią dawnego niemieckiego Śląska, byłej niemieckiej Wschodniej Brandenburgii i Wielkopolski. Już wiosną 1945 r. w Poznaniu nazwano ten obszar Ziemią Lubuską, co nawiązywało do średniowiecznej ziemi lubuskiej położonej po obydwu stronach Odry.

Już od lata 1945 zaczęła kształtować się stołeczność Ziemi Lubuskiej. Dzięki sprawności administracji stworzonej w Gorzowie – największym ośrodku miejskim na tym terenie – przez Floriana Kroenke, to właśnie Gorzów uzyskał miano nieformalnej stolicy Ziemi Lubuskiej. Proces ten zachodził także w następnych latach. Dostrzegając wysiłki gorzowskiej administracji, w roku 1946 w Gorzowie utworzono Ekspozyturę Urzędu Wojewódzkiego Poznańskiego, a Florian Kroenke uzyskał status jej kierownika i wicewojewody poznańskiego. Ekspozytura była organem administracji II instancji, a do jej kompetencji należały sprawy charakterystyczne dla ziem pozyskanych po II wojnie światowej. W ślad za Ekspozyturą w Gorzowie zaczęły powstawać inne urzędy i instytucje o charakterze regionalnym.
Już od końca roku 1945 toczyła się dyskusja na temat korekty podziału terytorialnego kraju. Wtedy pojawiła się koncepcja utworzenia województwa gorzowskiego.

Pomysłowi wydzielenia Ziemi Lubuskiej i utworzenia z niej samodzielnego województwa sprzeciwiały się władze poznańskie, które były zainteresowane integracją tego obszaru w ramach województwa poznańskiego. Stąd też wojewoda poznański domagał się likwidacji Ekspozytury Urzędu Wojewódzkiego Poznańskiego, która została utworzona wbrew jego stanowisku. Pomimo takiego nastawienia władz poznańskich Ziemia Lubuska aż do 1948 r. ewoluowała w kierunku utworzenia samodzielnego województwa z jego stolicą w Gorzowie. Było to możliwe, gdyż starania gorzowskich władz wspierało Ministerstwo Ziem Odzyskanych, którym kierował Władysław Gomułka, jedna z najważniejszych osób w strukturach władz krajowych. W latach 1948–1949 W. Gomułka został jednak odsunięty od władzy, a Ministerstwo Ziem Odzyskanych zlikwidowane. Z urzędu kierownika Ekspozytury usunięto również Floriana Kroenke. W tym czasie pojawiła się koncepcja utworzenia województwa lubuskiego ze stolicą w Zielonej Górze. Nie wiadomo kto, ani dlaczego podjął decyzję o utworzeniu woj. lubuskiego ze stolicą nie w Gorzowie, ale w Zielonej Górze. W dokumentach pojawiały się argumenty, że jest ona w regionie bardziej centralnie położona oraz lepiej skomunikowana z krajem. W roku 1949 całkowicie uległo zmianie stanowisko władz poznańskich, które poparły utworzenie woj. lubuskiego ze stolicą w Zielonej Górze.

Zanegowanie tworzącej się stołeczności Gorzowa w latach 1945–1950 wywołało wiele domysłów jakie były prawdziwe przyczyny takiej decyzji. Np. przypuszcza się, że chodziło o usunięcie osób niewygodnych dla władz albo, że chodziło o przeniesienie ośrodka władz administracyjnych poza Gorzów, gdyż w tym mieście miała siedzibę jednostka administracji Kościoła katolickiego.
Decyzja z roku 1950 o utworzeniu województwa zielonogórskiego ze stolicą w Zielonej Górze oznaczała zahamowanie rozwoju Gorzowa i stała się przyczyną animozji pomiędzy tymi dwoma miastami mającymi swoje konsekwencje aż do chwili obecnej."
Początek o 11.00.

oprac. redakcja

24 marca 2015 08:04, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Prezydent w ministerstwie
Prezydent Gorzowa w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. - Z doświadczenia wiem, że najważniejsze są relacje bezpośrednie. Ustalenia, które zapadają wtedy ... <czytaj dalej>
Tarasy jeszcze niedostępne
Woda w Warcie opada, odsłaniają się zalane tarasy. Niestety, ze względów bezpieczeństwa, nie mogą być jeszcze udostępnione. Zdecydowała o tym ekspertyza ... <czytaj dalej>
Apel o pomoc w sprawie odbudowy AJP
W dramatycznej dla uczelni i miasta sytuacji potrzebne jest wspólne działanie. Dlatego prezydent miasta Jacek Wójcicki apeluje o pomoc w ... <czytaj dalej>
Rozmowa z komisarzem Wojciechowskim
Komunikat w sprawie rolników. Zgodnie z wczorajszą rozmową telefoniczną z komisarzem rolnictwa Januszem Wojciechowskim przekazuję, że na najbliższym i ostatnim w ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
Majewski Andrzej Sklep Mięsny

ul. Baczyńskiego 5, Gorzów Wlkp.
tel. 603 232 364
branża: Mięso, wędliny - detal <czytaj dalej>
"Optilux" Zakłady Optyczne

ul. Pomorska 34, Gorzów Wlkp.
tel. 95 727 72 16
branża: Optycy <czytaj dalej>

Alkoholowa mapa Polski
Ponad 95 tys. pijanych kierowców zatrzymała policja w 2023 roku. ... <czytaj dalej>
Propozycje miejskiego wsparcia dla AJP
W czasie nadzwyczajnego posiedzenia senatu Akademii im. Jakuba z Paradyża ... <czytaj dalej>
Ostatnie 100 dni mojego życia
Poznajcie Piotrka, wrażliwego, dobrego, ambitnego i z pozoru uśmiechniętego faceta ... <czytaj dalej>
Marta Bejnar-Bejnarowicz wkrótce nie radna
Najaktywniejsza radna Rady Miasta Gorzowa Marta Bejnar-Bejnarowicz przyjmuje stanowisko architekta ... <czytaj dalej>
Kalendarium eventów
« kwiecień 2024 »
P W Ś C P S N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
     
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_admin.jpg
admin ego:
Piękna inicjatywa w brzydkim mieście
Znany gorzowski lekarz Ireneusz Czerniec zaprosił w niedzielę kandydatów do Rady Miasta, dziennikarzy oraz mieszkańców na spacer ulicami śródmieścia. „Porozmawiajmy i zobaczmy, cóż dobrego możemy zrobić dla naszego miasta, w celu ... <czytaj dalej>
Bez korzeni nie zakwitniesz
Archiwa Państwowe oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej zapraszają uczniów klas 4-7 <czytaj dalej>
Kto zdobędzie mural dla szkoły
Murale Pamięci „Dumni z Powstańców” to ogólnopolski konkurs dla szkół <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - 1d.jpg
admin ego:
Ukryta świątynia
No i smuteczek. Kiedy we wtorkowy wieczór podziwialiśmy z zewnątrz ... <czytaj dalej>
admin ego:
Ostatnia wola i testament Geli Seksztajn
W przeddzień rocznicy powstania. Ostatnia wola i testament Geli Seksztajn. (1907, ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Alkoholowa mapa Polski
Ponad 95 tys. pijanych kierowców zatrzymała policja w 2023 roku. ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Filiżanka kawy lub dwie
Czy wiesz, że filiżanka kawy może zdziałać więcej niż tylko ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Anonim_8372:
budowa jednostki wojskowej w gorzowie
<czytaj dalej>
Anonim_8372:
ma doswiadczenie w firmie budowlanej poprawiania architektury na małą skalę

cele jakie moge podpowiedzieć
to centrum przesiadkowe <czytaj dalej>
Maria :
Szkoła na MEDAL.BRAWO...



<czytaj dalej>
Anonim_3929:
"Ktoś biegł tą uliczką przed nami, miał jak my
wzrok zdjęty uczuciem;"
(Kamil Kwidziński, pierwszy wers wiersza Jotunheim< <czytaj dalej>
Anonim_9617:
Ciekawe, że depresji nie mają ci, którzy ciężko pracują, którym brakuje do wypłaty, tym, którzy wyprzedają się tym, którzy starają się <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej