piątek 3 lutego 2023     Błażej, Hipolit, Oskar
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
« powrót
Niezwykła gratka. Oryginał Biblii Brzeskiej w Gorzowie
eGorzowska - 4469_9ftbfIudWtHtz3oGLbNX.jpg

Jeśli nie wiesz, jaki wpływ miały tłumaczenia Biblii na rozwój polskiego języka literackiego, koniecznie przyjdź 6 listopada na konferencję popularnonaukową Biblia Brzeska w 450-lecie wydania przekładu. Historia, język, kultura. Zobaczysz oryginał Biblii.

Już 6 listopada w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej będzie miała miejsce niezwykła konferencja: Biblia Brzeska w 450-lecie wydania przekładu. Historia, język, kultura. Pięć referatów, m.in. o potrzebie tłumaczenia Pisma Świętego i wpływie jego tłumaczeń na kształtowanie się literackiego języka polskiego, zaprezentują zaproszeni na konferencję prelegenci. Wśród nich są: bibliotekarz Synodu Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w Polsce Krzysztof Bandoła-Skierski, wykładowca Instytutu Filologii Słowiańskiej UAM w Poznaniu dr Joanna Mielczarek, prezes Synodu Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w Polsce Ewa Jóźwiak, metodyk nauczania z Gdańska Jakub Aleksandrowicz oraz członek Polskiego Towarzystwa Historycznego Zdzisław Linkowski.

Dlaczego o Biblii brzeskiej będzie się mówiło w Gorzowie?
– Tą konferencją wpisujemy się w obchody Roku Wielokulturowości. Nasze miasto od początku swego istnienia stanowi mozaikę różnorodności, zarówno narodowościowej, wyznaniowej jak i religijnej – informują pracownicy działu informacyjno-bibliograficznego WiMBP z pomysłodawcą wydarzenia Andrzejem Matuszewskim.

Trzeba pamiętać, że dzisiejszy Biały Kościółek dawniej zwany był Kościołem Zgody, gdzie wspólnie modlili się przedstawiciele różnych kościołów (Templum Concordiae).

Konferencja ma na celu przybliżenie wielowyznaniowego charakteru miasta i wkładu ewangelików w historię kultury polskiej oraz rozwój literackiego języka polskiego, ponieważ Biblia Brzeska była pierwszym przekładem z języków oryginalnych na język polski.

Jednym z punktów programu jest wykład Zdzisława Linkowskiego o protestanckim teologu i filozofie Friedrichu Danielu Erneście Schleiermacherze, który w l. 1794-1797 był wikarym i kaznodzieją przy Kościele Zgody w Landsbergu.

Organizatorami wydarzenia są: Kościół Ewangelicko-Augsburski i Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna, Kościół Ewangelicko-Reformowany w RP oraz Polskie Towarzystwo Historyczne oddział w Gorzowie. Współfinansują je: WiMBP i Kościół Ewangelicko-Augsburski. Konferencja ma charakter otwarty.

Hanna Kaup
foto WiMBP

A oto tekst teologa Łukasza P. Skurczyńskiego o Biblii Brzeskiej w 450-lecie.

W 450-lecie Biblii Brzeskiej


We wrześniu bieżącego roku minęło 450 lat od publikacji pierwszego przekładu Biblii z języków oryginalnych na język polski. To tłumaczenie nazywane jest Biblią Brzeską – od miejsca jego wydania, Biblią Pińczowską – od miejsca dokonania tłumaczenia lub Biblią radziwiłłowską – od nazwiska sponsora tego wielkiego przedsięwzięcia, księcia Mikołaja Radziwiłła, zwanego Czarnym.

Dzieje tego szesnastowiecznego przekładu są bezpośrednio związane z rozwojem reformacji w Polsce, a dokładniej z historią jednego z jej obozów – wówczas bardzo popularnego, dziś już niestety prawie zapomnianego – kalwinizmu. Kalwinizm, zwany szerzej ewangelicyzmem reformowanym, przywiązuje wielką wagę do Pisma Świętego, ono bowiem w jego ocenie stanowi podstawę chrześcijańskiej wiary i praktyki religijnej (sola scriptura). Każdy zatem jego wyznawca powinien móc czytać tę księgę w swoim języku.

W XVI w. głównym ośrodkiem polskiego kalwinizmu był wspomniany wyżej Pińczów. W tym niewielkim mieście znajdującym się na uboczu zebrano w 1557 r. zespół tłumaczy, który rozpoczął pracę nad pierwszym polskim przekładem tekstów Starego i Nowego Testamentu ze wspomnianych języków dawnych na język polski. W zespole zasiadali znani polscy ojcowie reformacji, m.in. teolog o międzynarodowej sławie Jan Łaski, zwany Młodszym i „ojciec języka polskiego” Mikołaj Rej. Nie obyło się to, rzecz jasna, bez pomocy zagranicznych teologów obeznanych w grece i języku hebrajskim: Francuzów, Włochów i Holendrów. Po sześciu latach dość burzliwych prac, 4 września 1563 r. pierwsze 500 egzemplarzy wyszło z drukarni w Brześciu Litewskim (dziś miasta znajdującego się na Białorusi) od mistrza drukarza Cypriana Bazylika.

Od samego początku tłumaczenie to wzbudzało wielkie zainteresowanie swoją oryginalnością. Nie dość, że przekład ten opiera się na nowych, oryginalnych wersjach tekstów biblijnych; ponadto, dzięki zastosowaniu nowych metod translatorskich, cechuje go piękno języka i komunikatywność przekładu. Ks. Eugeniusz Dąbrowski, znany polski biblista i tłumacz Biblii Tysiąclecia podkreśla, że Biblia Brzeska stworzyła nowy typ przekładu, zarówno przez oparcie na językach oryginalnych, jak i przez szatę językową w najwyższym stopniu zasługującą na uwagę. Na uwagę zasługują również liczne tabele, komentarze i noty, znajdujące się w pierwotnej edycji, a które czytelnika wprowadzić mogą w podstawy teologii ewangelicko-reformowanej.

Wbrew obiegowym legendom powstałym od XVIII w. o masowym wyniszczeniu egzemplarzy Biblii Brzeskiej przez syna Radziwiłła Czarnego, Mikołaja Sierotkę – gdy ten konwertował na katolicyzm – badacze zwracają uwagę na dużą liczbę zachowanych po dziś dzień biblii, w stosunku do innych staropolskich druków. W różnych bibliotekach w Polsce i na świecie możemy znaleźć w sumie ponad 100 egzemplarzy tego starodruku, w tym jeden, który stanowi własność parafii ewangelicko-reformowanej w Żychlinie, dawnej posiadłości kalwińskiej znajdującej się nieopodal Konina.

Łukasz P. Skurczyński
teolog, filolog, kalwinista


24 października 2013 15:53, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Komentarze:


Świetnie, że takie rzeczy dzieją się w Gorzowie. Skoro mamy rok wielokulturowości to może ktoś jeszcze zadbałby o Kirkut?

Anonim_7883, 30.10.2013, 10:01, 89.228.140.111 ##

A cmentarz swietokrzyski? Tam jest kolebka wielokulturowości.
Anonim_9444, 31.10.2013, 10:03, 213.109.32.2 ##

Wygląda na ciekawe wydarzenie. Postaram sie być na tej konferencji.
Anonim_3393, 31.10.2013, 19:30, 89.228.132.111 ##

Serwis www.egorzowska.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy, które są wyłączną własnością ich autorów.

Nabór do NSK
Bohaterem tegorocznego Nocnego Szlaku Kulinarnego jest szparag. Właśnie ruszył nabór chętnych do udziału w akcji gorzowskich restauratorów. Wydarzenie zaplanowano w ... <czytaj dalej>
Już czas na przywrócenie mokradeł
2 lutego obchodzony jest Światowy Dzień Mokradeł. W Lubuskiem mamy pięć krajobrazów bagiennych o łącznej powierzchni ponad 1600 ha. Światowy Dzień ... <czytaj dalej>
Otwierajcie serca. Szykujcie portfele
Już w niedzielę zagra Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy. Miasto, jak co roku, wspiera fundację. Pomagamy w organizacji, wspólnie z Miejskim Centrum ... <czytaj dalej>
Mieszkania GTBS na Zawarciu
Na Zawarciu powstaną dwa budynki mieszkalne Gorzowskiego Towarzystwa Budownictwa Społecznego. Prezes GTBS Tomasz Gierczak podpisał we wtorek (24 stycznia) umowę ze ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
"Kolporter Express" Sp. z o.o.

ul. Niemcewicza 28, Gorzów Wlkp.
tel. 95 722 52 75
branża: Kurierskie usługi <czytaj dalej>
Podgórna Wioletta Handel Drewnem

ul. Lipowa 25, Gorzów Wlkp.
tel. 95 735 69 40
branża: Drewnopochodne materiały <czytaj dalej>
"Jar-Tech" Jarosław Proć

ul. Pomorska 32 lok. 91, Gorzów Wlkp.
tel. 603 076 715
branża: Alarmowe systemy - instalacja <czytaj dalej>

Nabór do NSK
Bohaterem tegorocznego Nocnego Szlaku Kulinarnego jest szparag. Właśnie ruszył nabór ... <czytaj dalej>
Już czas na przywrócenie mokradeł
2 lutego obchodzony jest Światowy Dzień Mokradeł. W Lubuskiem mamy ... <czytaj dalej>
Muzyka poprawi nastrój
Lutowe koncerty w Filharmonii Gorzowskiej z pewnością poprawią nastrój i ... <czytaj dalej>
Wolimy szparagi
Gorzowianie zdecydowali, że podczas Nocnego Szlaku Kulinarnego w roku 2023 ... <czytaj dalej>
Kalendarium eventów
« luty 2023 »
P W Ś C P S N
  
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
     
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_hanna.jpg
Hanna Kaup:
Mówić ludzkim głosem
I znów koło roku staje w tym samym świątecznym miejscu, niosąc ze sobą kilka dni odpoczynku, chwilowy powrót do zajęć i kolejne dni wolne. Święta Bożego Narodzenia i Nowy Rok ... <czytaj dalej>
Zakochaj się w Gorzowie
To będzie kolejna okazja by zakochać się w Gorzowie. Wspólnie z <czytaj dalej>
Gorzowskie drzewa w obiektywie
Prezydent Miasta Gorzowa Wielkopolskiego w ramach kampanii edukacyjno-informacyjnej „ZazieleńMY Gorzów” <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - dsc_0820.jpg
admin ego:
Rzadko widziana zima
3 lutego. Wczorajszy dzień udał się nam prawie bezdeszczowy i ... <czytaj dalej>
admin ego:
Co zwiastuje Gromniczna
2 lutego. Najłatwiej podsumować dzisiejszy dzień przysłowiem „Gromnica – zimy ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Produkujemy więcej śmieci
Coraz więcej odpadów. Śmieci produkowane przez Polaków ważą tyle co ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Chroń dziecko

Czym jest sextortion? Co rodzice powinni wiedzieć, aby chronić przed ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Anonim_3949:
Może urzędnicy UM niech opowiedzą, jak.....Na takie "bzdety" kasa jest, a na kładkę na Zawarcie juź nie. <czytaj dalej>
Anonim_1169:
Gdzie ja sie w przeszlosci zabujałem?
Na dekerta w uliczce prostopadłej do ostrego akretu do szpitala w lewo.
Czekałem tam w smaochodzie <czytaj dalej>
Anonim_1169:
W parku róż już nie ma tej laweczki tegonustronnego miejsca z krzakami odgradzajacymi unikalne miejsce od otoczenia.

Wókt jak wszystko <czytaj dalej>
Anonim_1169:
Polacy przechodzą obojętnie wobec naprawde potrzebujacych pomocy. Mijają żebraka na ulicy gonią bezdomnego który prosi o parę zł (proszą najc <czytaj dalej>
Anonim_1169:
Nawet nie wiedzą na co pójdą te pienoądze. Na walke z sepsą. Na urządzenia do diangozowania sepsy. Ani materiałów video ani zdjęc ani statyst <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej