sobota 26 listopada 2022     Konrad, Leonard, Sylwester
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
« powrót
Niezwykła gratka. Oryginał Biblii Brzeskiej w Gorzowie
eGorzowska - 4469_9ftbfIudWtHtz3oGLbNX.jpg

Jeśli nie wiesz, jaki wpływ miały tłumaczenia Biblii na rozwój polskiego języka literackiego, koniecznie przyjdź 6 listopada na konferencję popularnonaukową Biblia Brzeska w 450-lecie wydania przekładu. Historia, język, kultura. Zobaczysz oryginał Biblii.

Już 6 listopada w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej będzie miała miejsce niezwykła konferencja: Biblia Brzeska w 450-lecie wydania przekładu. Historia, język, kultura. Pięć referatów, m.in. o potrzebie tłumaczenia Pisma Świętego i wpływie jego tłumaczeń na kształtowanie się literackiego języka polskiego, zaprezentują zaproszeni na konferencję prelegenci. Wśród nich są: bibliotekarz Synodu Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w Polsce Krzysztof Bandoła-Skierski, wykładowca Instytutu Filologii Słowiańskiej UAM w Poznaniu dr Joanna Mielczarek, prezes Synodu Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w Polsce Ewa Jóźwiak, metodyk nauczania z Gdańska Jakub Aleksandrowicz oraz członek Polskiego Towarzystwa Historycznego Zdzisław Linkowski.

Dlaczego o Biblii brzeskiej będzie się mówiło w Gorzowie?
– Tą konferencją wpisujemy się w obchody Roku Wielokulturowości. Nasze miasto od początku swego istnienia stanowi mozaikę różnorodności, zarówno narodowościowej, wyznaniowej jak i religijnej – informują pracownicy działu informacyjno-bibliograficznego WiMBP z pomysłodawcą wydarzenia Andrzejem Matuszewskim.

Trzeba pamiętać, że dzisiejszy Biały Kościółek dawniej zwany był Kościołem Zgody, gdzie wspólnie modlili się przedstawiciele różnych kościołów (Templum Concordiae).

Konferencja ma na celu przybliżenie wielowyznaniowego charakteru miasta i wkładu ewangelików w historię kultury polskiej oraz rozwój literackiego języka polskiego, ponieważ Biblia Brzeska była pierwszym przekładem z języków oryginalnych na język polski.

Jednym z punktów programu jest wykład Zdzisława Linkowskiego o protestanckim teologu i filozofie Friedrichu Danielu Erneście Schleiermacherze, który w l. 1794-1797 był wikarym i kaznodzieją przy Kościele Zgody w Landsbergu.

Organizatorami wydarzenia są: Kościół Ewangelicko-Augsburski i Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna, Kościół Ewangelicko-Reformowany w RP oraz Polskie Towarzystwo Historyczne oddział w Gorzowie. Współfinansują je: WiMBP i Kościół Ewangelicko-Augsburski. Konferencja ma charakter otwarty.

Hanna Kaup
foto WiMBP

A oto tekst teologa Łukasza P. Skurczyńskiego o Biblii Brzeskiej w 450-lecie.

W 450-lecie Biblii Brzeskiej


We wrześniu bieżącego roku minęło 450 lat od publikacji pierwszego przekładu Biblii z języków oryginalnych na język polski. To tłumaczenie nazywane jest Biblią Brzeską – od miejsca jego wydania, Biblią Pińczowską – od miejsca dokonania tłumaczenia lub Biblią radziwiłłowską – od nazwiska sponsora tego wielkiego przedsięwzięcia, księcia Mikołaja Radziwiłła, zwanego Czarnym.

Dzieje tego szesnastowiecznego przekładu są bezpośrednio związane z rozwojem reformacji w Polsce, a dokładniej z historią jednego z jej obozów – wówczas bardzo popularnego, dziś już niestety prawie zapomnianego – kalwinizmu. Kalwinizm, zwany szerzej ewangelicyzmem reformowanym, przywiązuje wielką wagę do Pisma Świętego, ono bowiem w jego ocenie stanowi podstawę chrześcijańskiej wiary i praktyki religijnej (sola scriptura). Każdy zatem jego wyznawca powinien móc czytać tę księgę w swoim języku.

W XVI w. głównym ośrodkiem polskiego kalwinizmu był wspomniany wyżej Pińczów. W tym niewielkim mieście znajdującym się na uboczu zebrano w 1557 r. zespół tłumaczy, który rozpoczął pracę nad pierwszym polskim przekładem tekstów Starego i Nowego Testamentu ze wspomnianych języków dawnych na język polski. W zespole zasiadali znani polscy ojcowie reformacji, m.in. teolog o międzynarodowej sławie Jan Łaski, zwany Młodszym i „ojciec języka polskiego” Mikołaj Rej. Nie obyło się to, rzecz jasna, bez pomocy zagranicznych teologów obeznanych w grece i języku hebrajskim: Francuzów, Włochów i Holendrów. Po sześciu latach dość burzliwych prac, 4 września 1563 r. pierwsze 500 egzemplarzy wyszło z drukarni w Brześciu Litewskim (dziś miasta znajdującego się na Białorusi) od mistrza drukarza Cypriana Bazylika.

Od samego początku tłumaczenie to wzbudzało wielkie zainteresowanie swoją oryginalnością. Nie dość, że przekład ten opiera się na nowych, oryginalnych wersjach tekstów biblijnych; ponadto, dzięki zastosowaniu nowych metod translatorskich, cechuje go piękno języka i komunikatywność przekładu. Ks. Eugeniusz Dąbrowski, znany polski biblista i tłumacz Biblii Tysiąclecia podkreśla, że Biblia Brzeska stworzyła nowy typ przekładu, zarówno przez oparcie na językach oryginalnych, jak i przez szatę językową w najwyższym stopniu zasługującą na uwagę. Na uwagę zasługują również liczne tabele, komentarze i noty, znajdujące się w pierwotnej edycji, a które czytelnika wprowadzić mogą w podstawy teologii ewangelicko-reformowanej.

Wbrew obiegowym legendom powstałym od XVIII w. o masowym wyniszczeniu egzemplarzy Biblii Brzeskiej przez syna Radziwiłła Czarnego, Mikołaja Sierotkę – gdy ten konwertował na katolicyzm – badacze zwracają uwagę na dużą liczbę zachowanych po dziś dzień biblii, w stosunku do innych staropolskich druków. W różnych bibliotekach w Polsce i na świecie możemy znaleźć w sumie ponad 100 egzemplarzy tego starodruku, w tym jeden, który stanowi własność parafii ewangelicko-reformowanej w Żychlinie, dawnej posiadłości kalwińskiej znajdującej się nieopodal Konina.

Łukasz P. Skurczyński
teolog, filolog, kalwinista


24 października 2013 15:53, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Komentarze:


Świetnie, że takie rzeczy dzieją się w Gorzowie. Skoro mamy rok wielokulturowości to może ktoś jeszcze zadbałby o Kirkut?

Anonim_7883, 30.10.2013, 10:01, 89.228.140.111 ##

A cmentarz swietokrzyski? Tam jest kolebka wielokulturowości.
Anonim_9444, 31.10.2013, 10:03, 213.109.32.2 ##

Wygląda na ciekawe wydarzenie. Postaram sie być na tej konferencji.
Anonim_3393, 31.10.2013, 19:30, 89.228.132.111 ##

Serwis www.egorzowska.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy, które są wyłączną własnością ich autorów.

Raport z konsultacji
Publikujemy Raport z konsultacji przeprowadzonych na podstawie § 21 załącznika do uchwały nr XVII/171/2015 Rady Miasta Gorzowa Wlkp. z dnia ... <czytaj dalej>
2000 zł za tonę węgla
Miasto Gorzów Wielkopolski, po dokonaniu wstępnego telefonicznego ustalenia liczby gospodarstw domowych znajdujących się na terenie gminy, zainteresowanych zakupem paliwa stałego ... <czytaj dalej>
Wytną drzewa
Wydział Gospodarki Komunalnej i Transportu Publicznego poszukuje firmy, która podejmie się wycinki 357 drzew, z uwagi na stan ich obumarcia, ... <czytaj dalej>
Uwaga!
9 i 10 listopada br. punkty paszportowe nie będą przyjmować wniosków o paszporty ani wydawać dokumentów paszportowych. Zmiany związane są z ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
"Alex" Aleksandra Mazur

ul. Warszawska 227, Gorzów Wlkp.
tel. 693 853 552
branża: Ubezpieczeniowi pośrednicy <czytaj dalej>
"Comp" Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe Piotr Węglik

ul. Okulickiego 44 m. 12, Gorzów Wlkp.
tel. 95 735 66 43
branża: Komputery - oprogramowanie <czytaj dalej>

Nie wszyscy czekają na święta
Zbliżają się święta. To tradycja, na którą nie wszyscy czekają. ... <czytaj dalej>
Gorzowianie zostali Mikołajami
Gorzowianie blyskawicznie odpowiedzieli na apel, by zostać Mikołajem i uprzyjemnić ... <czytaj dalej>
O wykluczeniu komunikacyjnym Gorzowa
W Gorzowie odbędzie się konferencja na temat dostępności w komunikacji ... <czytaj dalej>
Statuetki dla społeczników
W Teatrze im. Juliusza Osterwy w Gorzowie odbyły się wojewódzkie ... <czytaj dalej>
Kalendarium eventów
« listopad 2022 »
P W Ś C P S N
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
    
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_hanna.jpg
Hanna Kaup:
Jesteśmy barbarzyńcami
Kilka tygodni temu zadzwonił do mnie były szef Telewizji Teletop Romuald Liszka. Zadzwonił oburzony stanem cmentarza przy ul. Warszawskiej. – Byłaś tam ostatnio? Jak nie, to koniecznie idź i zobacz. ... <czytaj dalej>
Gorzowskie drzewa w obiektywie
Prezydent Miasta Gorzowa Wielkopolskiego w ramach kampanii edukacyjno-informacyjnej „ZazieleńMY Gorzów” <czytaj dalej>
Sfotografuj Gorzów
Muzeum Lubuskie im. J. Dekerta zaprasza do udziału w konkursie <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - dsc_1390.jpg
admin ego:
Co z tym mydłem?
26 listopada odpoczywa od przysłów i nadmiaru świąt. To dobrze, ... <czytaj dalej>
admin ego:
Nie zapomnij o Katarzynie
25 listopada. Najbardziej znane przysłowie o butach, przytaczane w kontekście ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Chroń dziecko

Czym jest sextortion? Co rodzice powinni wiedzieć, aby chronić przed ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Bankowe forum o walce z przestępczością
Łamanie sankcji, nadużycia finansowe w działalności charytatywnej, wykroczenia w sektorze ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Andrzej Trzaskowski:
"Archtektka", "przedsiębiorczyni"... Hiperpoprawność? Ciekawe co by na to powiedział znawca i miłośnik j. polskiego pan prof <czytaj dalej>
Anonim_5867:
Uuuuu... czuć strach że prezio już bez trybu na mównice nie wejdzie :-) <czytaj dalej>
Anonim_1556:
Marta Bejbar Bejbarowicz wstąpiła do partoo hołowni. Co ta kobieta ma we łbie..
Obok gil.piatek odpowiedzialnej za degrwengoladdę gorzowskie <czytaj dalej>
Anonim_7952:
Panie, panowie przykadą, popiep....ą bzdety, popiją, pojedzą, nawiążą nowe znajomości, odbiorą delegacje, po temacie. To tak, jak odbierano w <czytaj dalej>
Anonim_1556:
Wykluczenie komunikacyjne to jest ale mzk i pks. A co dopiero kolei reliktu zeszłego systemu <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej