wtorek 28 maja 2024     Augustyn, Jaromir, Wilhelm
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
Gontowiec Podróżny BLOG

« powrót
Na Zwiastowanie bocian na gnieździe
eGorzowska - 12431_SI2qHNgI8AAkSJ6UhFM4.jpg25 marca przypada ważne dla ludowej kultury święto Zwiastowania, wobec czego przysłów mamy dzisiaj niemało, a większość z nich dotyczy bocianów: „Na Zwiastowanie przybywaj bocianie”, „Na Zwiastowanie bocian na gnieździe stanie”.

Tradycja ludowa wie, co mówi i pierwszego w tym roku bociana na gnieździe widzieliśmy dokładnie wczoraj. Przedwczoraj radowaliśmy oczy widokiem kroczących dostojnie po nadwarciańskich polach bocianich par. Przy pierwszej dwójce uciechy było co nie miara i aparaty poszły w ruch. Kolejne wywoływały już tylko okrzyki „Popatrz i tam jest! I tam dalej kolejny!” Ten na gnieździe miał wyraźne parcie na szkło. Pozował. Gdyby umiał mówić, usłyszelibyśmy: „Właśnie zaczynam budowę. Wpadnijcie za tydzień, domeczek będzie już piękny”. Głupio nam było odpowiedzieć, że to trochę za daleko, byśmy mogli kontrolować postępy w pracach, ale gdyby ktokolwiek z Was wybierał się w najbliższym czasie w okolice imponującej romańską świątyni w Tumie, to zaczątek tego gniazda ulokowany jest w pobliskim Kwiatkowie.


Do ludowych porzekadeł trafiły także inne skrzydlate stworzenia:
- „Na święto Zwiastowania przybywa bocian i kania”,
- „W święto Zwiastowania pliszka, usiadłszy na gniazdo bocianie, przynosi wiosnę z nieba”,
- „Na Zwiastowanie jaskółki się ukazują, ludziom wiosnę zwiastują”,
- „Na Maryi Zwiastowanie jaskółka ze snu powstanie”,
- „Gdy przed Zwiastowaniem ruszy się pszczoła, to mokrą wiosnę nam przywoła”.

Mamy też przepowiednie pogodowe:
- „Jakie jest Zwiastowanie, takie będzie i Zmartwychwstanie”,
- „Czysty wschód słońca na Marii Zwiastowanie znaczy dobrego roku opowiadanie”,
- „Mgła na Zwiastowanie znaczy rzek rozlanie”,
- „Na Zwiastowanie, kiedy mgła w zaranie, chociaż słonko jasno wschodzi, znak niechybny to powodzi”.
Słońce może nazbyt czysto nie wstawało, bo chmur na horyzoncie sporo, ale mgieł dziś nie było, no i najważniejsze – jest ciepło, więc mimo zapowiadanego ochłodzenia mamy pewność, że Wielkanoc będzie ciepła.

A teraz już tylko informacyjnie: Zwiastowanie Pańskie obchodzone jest w Kościele, co zrozumiałe, dziewięć miesięcy przed Bożym Narodzeniem. Data może się zmienić jedynie wtedy, kiedy święto wypada w niedzielę, a jeżeli Zwiastowanie przypada na piątek, to wówczas nie obowiązuje post. Ponieważ święto silnie związane jest z obrzędowością ludową, to oprócz mnogości przysłów, przynosi ze sobą też mniej oficjalne nazwy lokalne:
- Matki Bożej Wiosennej – co chyba nie wymaga tłumaczenia.
- Matki Bożej Roztwornej albo Roztworznej – „roztwierającej” ziemię na przyjęcie ziarna, ale też owym „roztwarciem” uwalniającej jaskółki. Dawniej sądzono, że te sympatyczne ptaszki zimują w błocie i aby mogły wyfrunąć pod niebo, trzeba im to było umożliwić. („Na Matkę Boską Roztworną rzuca jaskółka swą topiel jeziorną”). Na dawnych ludowych obrazach Matka Boża Roztworzna przedstawiana była z kluczami.
- Matki Bożej Zagrzewnej – bo nakazywała słońcu świecić jaśniej, co też skwapliwie czyniło, ogrzewając ziemię i przyspieszając kiełkowanie nasion.
- Matki Bożej Strumiennej – bo, jak mawiali Kaszubi, „Na Strumienną strumienie puszczają.”
- Matki Bożej Ożywiającej – dającej nadzieję na lepsze, cieplejsze dni.

Na Podlasiu gospodynie będą dziś piekły drożdżowe placuszki w kształcie bocianich łap, zwane „busłowymi” albo „busiołowymi” łapami. Kiedyś wkładano je klekotom do gniazd. W trosce o urodzaj (płodność) na polach i w zagrodzie, pieczono także miniatury narzędzi rolniczych: bron, pługów, sierpów, kos.

Dnia Busłowych Łap w kalendarzu nie znalazłam. Jest za to Dzień Gofrów, który wbrew pozorom także związany jest ze Zmartwychwstaniem, a powstał w wyniku zwykłego nieporozumienia językowego. Jego tradycja wywodzi się ze Szwecji, gdzie wypowiadana niestarannie i z gwarowymi naleciałościami nazwa święta (Vårfrudagen) zyskała niezamierzone brzmienie, kojarzące się właśnie z goframi (Våffeldagen). Ile w tym prawdy, a ile anegdoty, trudno dziś orzec. W latach 50. kościelny Vårfrudagen został w Szwecji przeniesiony na niedzielę poprzedzającą Niedzielę Palmową, a Våffeldagen pozostawiono, że tak powiem, na miejscu. Dzień Gofra ma się dobrze i nic nie stoi na przeszkodzie, by go świętować. Można też spróbować upiec busłowe (bocianie) łapy. Przepisów krąży po Internecie niemało.

W ostatnią sobotę marca świętujemy Godzinę dla Ziemi. Termin wybrano nieprzypadkowo, ponieważ nawiązuje do dzisiejszej zmiany czasu z zimowego na letni (tym sposobem delikatnie daję do zrozumienia, że dziś śpimy godzinę krócej). Głównym argumentem tej machinacji z zegarkami było efektywniejsze wykorzystanie światła dziennego i oszczędność energii. U podstaw Godziny dla Ziemi leży to samo oszczędzanie, ale nie tylko. To święto ma nas sprowokować do refleksji nad kondycją planety i zmotywować do podjęcia działań na rzecz jej ratowania. Zgaszenie świateł o 20:30 ma wymiar symboliczny, a tak naprawdę, to wiele miejscowości od dawna już oszczędza energię elektryczną, wyłączając co noc oświetlenie ulic. Widzieliśmy to nie dalej jak wczoraj, kiedy nocną porą wracaliśmy z wojaży.

Mamy też dzisiaj dwie godne uwagi okazje do celebrowania, czyli Europejski Dzień Talentów oraz Międzynarodowy Dzień Czytania Tolkiena, a wśród poważnych świąt z przesłaniem: Międzynarodowy Dzień Solidarności z Uwięzionymi i Zaginionymi Pracownikami ONZ (obchodzony w rocznicę uprowadzenia Aleca Coletta, którego ciało znaleziono dopiero po 24 latach) oraz Międzynarodowy Dzień Pamięci Ofiar Niewolnictwa i Transatlantyckiego Handlu Niewolnikami.

Tekst i foto Maria Gonta


25 marca 2023 07:38, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
W czwartek Boże Ciało
W najbliższy czwartek 30 maja Kościół obchodzi uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa popularnie nazywaną świętem Bożego Ciała. Tego dnia ... <czytaj dalej>
Składy komisji Sejmiku Województwa Lubuskiego
Radni województwa w trakcie sesji w dniu 20 maja 2024 r. wybrali przedstawicieli komisji w Sejmiku Województwa Lubuskiego VII kadencji. Wybrano ... <czytaj dalej>
Przebudowa Spichrzowej
Ostatnie przygotowania do rozpoczęcia przebudowy ulicy Spichrzowej. Konsorcjum firm TORMEL i WUPRINŻ, przebuduje ostatni, półkilometrowy odcinek ulicy Spichrzowej. Pierwsze prace ruszą ... <czytaj dalej>
UMCS z Jazz Clubem Pod Filarami
80 lat UMCS w Lublinie z Jazz Clubem „Pod Filarami”. W dniach 14 -17 maja 2024 roku w Akademickim Centrum Kultury ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
"Clubit" S.C. Arkadiusz Nowak Maciej Kuba

ul. Wyszyńskiego 39 lok. 13, Gorzów Wlkp.
tel. 608 084 637
branża: Reklama - agencje, doradcy <czytaj dalej>
"Instech" Firma Instalatorska Robert Jagoda

ul. Marcinkowskiego 13 a m. 10, Gorzów Wlkp.
tel. 608 320 398
branża: Elektryczne urządzenia - serwis <czytaj dalej>
Wspólnota Mieszkaniowa

ul. Stilonowa 4 m. 1, Gorzów Wlkp.
tel. 95 732 42 40
branża: Wspólnoty mieszkaniowe <czytaj dalej>

Kalendarium eventów
« maj 2024 »
P W Ś C P S N
  
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
  
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_admin.jpg
admin ego:
Piękna inicjatywa w brzydkim mieście
Znany gorzowski lekarz Ireneusz Czerniec zaprosił w niedzielę kandydatów do Rady Miasta, dziennikarzy oraz mieszkańców na spacer ulicami śródmieścia. „Porozmawiajmy i zobaczmy, cóż dobrego możemy zrobić dla naszego miasta, w celu ... <czytaj dalej>
Bez korzeni nie zakwitniesz
Archiwa Państwowe oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej zapraszają uczniów klas 4-7 <czytaj dalej>
Kto zdobędzie mural dla szkoły
Murale Pamięci „Dumni z Powstańców” to ogólnopolski konkurs dla szkół <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - dsc_0531.jpg
admin ego:
Obiekt wyjątkowej klasy
Babimost, o którym ostatnio wspominałam, leży w Regionie Kozła. Jest ... <czytaj dalej>
admin ego:
O drogach w kraju i województwie
GDDKiA przygotowuje do budowy kolejne inwestycje. Dziś GDDKiA pracuje nad inwestycjami, ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Bez makijażu?
5 maja obchodzimy Światowy Dzień Bez Makijażu, poświęcony promowaniu naturalnego ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Alkoholowa mapa Polski
Ponad 95 tys. pijanych kierowców zatrzymała policja w 2023 roku. ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Marek z Rybakowa:
Popieram wniosek o remont/rewitalizację Cmentarza Świętokrzyskiego...
Dyrekcja Muzeum Gorzowskego na Warszawskiej zabiega o unijne środki na <czytaj dalej>
Krystyna z Jenina:
Krystinka była na spotkaniu z mieszkańców Gorzowa z Radnymi Gorzowa . I poruszyła temat zaniedbanego, historycznego Cmentarza Swiętokrzyskiego. <czytaj dalej>
Anonim_5319:
o spisanie danych <czytaj dalej>
Anonim_5319:
Zatroszczymy się...... <czytaj dalej>
Marek z Rybakowa:
Kristinki z Jeninka nie widać ! <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej