niedziela 28 maja 2023     Augustyn, Jaromir, Wilhelm
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
Gontowiec Podróżny BLOG

« powrót
Święta, chirurg i archeolog
eGorzowska - 12304_azreE0npB5GpXV7HIoVT.jpg5 lutego. „W dzień św. Agaty, jeśli słonko przez okienko zajrzy do chaty, to wiosenka na świat spogląda zza zimowej kraty”. Przysłowie prawdę ci powie, a mówi ni mniej, ni więcej, tylko „Na św. Agatę wysuszysz na słońcu szmatę”.
Już wczoraj słońce postanowiło pokazać wreszcie swoje oblicze, a niebieściutkie niebo zachęcało do spacerów. Wprawdzie nogi na oblodzonych chodnikach trzeba było stawiać ostrożniej niż zazwyczaj, jednak po tylu dniach rozmiękłych szaroburości, człek już spragniony dłuższego pobytu na świeżym powietrzu. Tylko wiatr (zwłaszcza w cieniu) nie był zbyt przyjemny. Czyżby od takich podmuchów brało się przysłowie „Św. Agata chatę wymiata”? I to, że jak już się za wymiatanie zabierze, wtedy robi to naprawdę dokładnie? Bo niby dlaczego mawiano ongiś: „Po św. Agacie widać muchy w chacie” i „Po św. Agacie widzimy myszy w chacie”?

Patronująca ogniowym zawodom św. Agata z Sycylii zdecydowanie bardziej znana jest z innych umiejętności. Nie na darmo nazywano ją ognistą świętą. Wierzono, że potrafi uchronić dobytek przed skutkami wybuchu wulkanu, pożarami i przed uderzeniem pioruna. Sycylijska tradycja głosi, że to właśnie św. Agata trzyma w ryzach Etnę, za to w naszej bezwulkanicznej obrzędowości ludowej, Agata od zawsze dawała najlepsze gwarancje przeciwpożarowe. Wspomagały ją w tym poświęcone piątego lutego chleb i sól, które utykano w różnych kątach domu i zagrody, albo też „w razie pożaru, szczególniej od pioruna wynikłego, obnosiło się je dookoła domu, a następne rzucało w płomienie, wierząc iż ogień zostanie stłumiony” („Chleb św. Agaty od ognia strzeże chaty”, „Sól św. Agaty broni z ognia chaty”). Podczas burzy natomiast wystarczyło wystawić w oknie obraz świętej („Gdzie św. Jagata, bezpieczna tam chata”).

Dawniej „chleb św. Agaty” zabierano też w dalekie podróże. Miał być antidotum na palącą jak ogień tęsknotę za domem. Współczesne środki lokomocji pozwalają skrócić czas niezbędnych wędrówek do minimum, więc i tęsknota jakby mniej paląca. Można ją też sobie osładzać na różne sposoby – dzisiaj na przykład nutellą (Światowy Dzień Nutelli) albo czekoladowym fondue (Dzień Czekoladowego Fondue).

5.02.1744 r. urodził się John Jeffries, amerykański chirurg uważany za pierwszą osobę profesjonalnie zajmującą się pogodą i pierwszego człowieka, który prowadził obserwacje z kosza balonu. Towarzyszył także Jean-Pierre Blanchardowi w pionierskim (więc również pierwszym) przelocie balonem nad kanałem La Manche. Rocznica urodzin Jeffriesa jest dziś obchodzona jako Dzień Meteorologa, natomiast Światowy Dzień Meteorologii świętujemy 23 marca.

5.02.1945 r. zginął Otto Warpechowski, archeolog amator i od 1938 r. powiatowy opiekun zabytków (nominację otrzymał za wstawiennictwem prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego). Warpechowski jest głównym bohaterem niezwykłej i niestety mało znanej historii z czasów II wojny światowej. Otóż nie tylko uratował przed zburzeniem ruiny zamku książąt mazowieckich w Liwie, ale nawet doprowadził do tego, że Niemcy rozpoczęli ich odbudowę.


Udało mu się wmówić Ernstowi Gramssowi (starosta powiatu sokołowsko-węgrowskiego w czasie okupacji), iż liwski zamek wzniesiony został przez Krzyżaków. Grams porzucił więc plany rozbiórki ruin i zlecił rekonstrukcję budowli, jako pomnika niemieckiej dominacji na Wschodzie. Otto starał się opóźniać prace budowlane, ograniczając je do reperowania większych uszkodzeń i ratowania substancji zabytkowej. Jednocześnie wykorzystywał sterty cegieł do przechowywania broni dla AK. Kiedy Gramss w 1944 r. wstrzymał prace przy zamku, Warpechowski musiał się ukrywać. Jesienią wstąpił do II Armii WP, zginął zastrzelony przez pijanego sowieckiego żołnierza.

Na dzisiejszym zdjęciu oczywiście zamek książąt mazowieckich w Liwie. Otto Warpechowski jest tam serdecznie wspominany, można też szczegółowo przyjrzeć się historii jak to „Krzyżacy piastowski zamek odbudowywali”. Rozpoczętą w czasie wojny renowację ukończono dopiero w latach 1955-1961. Odrestaurowano wieżę bramną wraz z częścią murów kurtynowych oraz zrekonstruowano barokowy dwór starościński. Prace wznowiono w 2005 r., a w latach 2017-2018 utworzono „Park Kulturowo-Historyczny przy Zamku Książąt Mazowieckich w Liwie”, dobudowując przy okazji drewniany most. Muzeum Zbrojownia na Zamku w Liwie funkcjonuje od 1963 r.

Kiedyś mówiło się, że „Kiedy Miesiąc w pełni jasno między gwiazdami świeci, to patrzy na nas jak rybie oko i spodziewać się należy pogody”. No to się spodziewajmy. Dziś Śnieżna Pełnia.

Tekst i foto Maria Gonta


5 lutego 2023 08:50, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Miasto staje się coraz bardziej nieprzyjazne
Publikujemy komentarz Jerzego Wierchowicza w sprawie absolutorium udzielonego preydentowi Wójcickiemu. Czytam, iż radni mojego Miasta udzielili bezwarunkowego jednogłośnego poparcia obecnemu Prezydentowi ... <czytaj dalej>
Na Europejskim powstanie boisko
Zainteresowane firmy mogą już składać swoje oferty w postępowaniu przetargowym na budowę wielofunkcyjnego boiska. W odpowiedzi na potrzeby najmłodszych mieszkańców miasta, ... <czytaj dalej>
Przy WSB działa serwis biura karier
Internetowy serwis BIURA KARIER Wyższej Szkoły Biznesu w Gorzowie informuje. Wychodząc naprzeciw osobom ze szczególnymi potrzebami, w tym z niepełnosprawnościami, Wyższa ... <czytaj dalej>
Tydzień Zdrowia Rodzin
Lubuski Oddział Wojewódzki NFZ przygotował kilka wydarzeń dotyczących zdrowia dla całej rodziny. „TYDZIEŃ ZDROWIA RODZIN” w dniach 26 maja – ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę

Kalendarium eventów
« maj 2023 »
P W Ś C P S N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
    
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_hanna.jpg
Hanna Kaup:
Nie rozsiewajmy nienawiści
Jak traktować życzenia „Wesołych Świąt” w sytuacji, gdy ani w Polsce, ani u naszych wschodnich sąsiadów, ani w wielu miejscach świata wesoło nie jest? Myślę, że jako znak pamięci. Cóż mogą ... <czytaj dalej>
Pokaż najpiękniejsze porosty
W ramach programu edukacyjno-informacyjnego WygrajMY czyste powietrze miasto ogłasza konkurs <czytaj dalej>
Zagłosuj na zmodernizowany obiekt
Trwa głosowanie w plebiscycie internetowym konkursu Modernizacja Roku & Budowa <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - image074.jpg
admin ego:
W książęcym parku
28 maja. W leniwy sobotni poranek plany klarowały się pomaleńku. ... <czytaj dalej>
admin ego:
Świeczka i psy z Rottweil
27 maja. Wczoraj nocowaliśmy na kamperowym parkingu pomiędzy Obendorf a ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Kryzys? Jaki kryzys?
W województwie lubuskim podobno kryzysu nie widać. Zwiększanie zatrudnienia, zwiększanie wynagrodzeń ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Uwaga, odbiorcy ciepła systemowego
Od 1 marca 2023 r. będą obowiązywały nowe zasady wsparcia ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Anonim_8771:
Pismo wiecznego malkontenta, który będąc radnym sejmiku nie robi dla miasta nic. A głównym powodem jest to, że jego osobisty wróg ma inne zdan <czytaj dalej>
HELENA:
NIE MOGĘ POJĄC ZE PIOTRA NIEMA, NIE MOGĘ POJĄC
DLACZEGOO TAK NAGLE.
BYWANIE NA CMENTARZU PRZY JEGO MIEJSCU POBYTU
JEST FAKTEM ROZRY <czytaj dalej>
Anonim_4318:
rafalska akurat najwiecej chyba melonów z rządu pisowskiego pozyskała dla Gorzowa

w przeciwieństwie do samorzadu platformenskiego
<czytaj dalej>
Anonim_4491:
Arsenału niestety nie udało się uratować... <czytaj dalej>
Anonim_9623:
Każda okazja do lansu dobra. Jak kasę daje rząd, na zdjęciach rafalska. Jak samorząd, to Sibbińska, choć żadna z nich nie ma z tym nic wspóln <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej